Water als constructief en klimatologisch element

House in Sotogrande – Sotogrande, Spanje
House in Sotogrande, ontworpen door Fran Silvestre Arquitectos, ligt aan de rand van een golfbaan in het zuiden van Spanje. De woning is opgevat als een strak horizontaal volume dat zich opent naar het landschap, met water als essentieel onderdeel van zowel de ruimtelijke beleving als de technische opbouw.

Het meest in het oog springende wateronderdeel bevindt zich op het dak van de woning. Daar is een ondiepe waterlaag voorzien die als thermische en akoestische buffer werkt. Het regenwater wordt opgevangen en gebruikt als een passief klimaatsysteem. Overdag absorbeert het water warmte, terwijl het die ’s nachts geleidelijk weer afgeeft. Zo worden temperatuurschommelingen afgevlakt en neemt de behoefte aan actieve koeling en verwarming binnen in de woning af. De constructie van deze waterlaag vroeg om een zorgvuldig uitgewerkte dakopbouw, met betrouwbare waterdichting, gecontroleerde afwatering en een dak dat permanent het gewicht van het water kan dragen, terwijl het brede dakoverstek tegelijk bescherming biedt tegen de felle zon van Andalusië en de intense regenval uit de Sierra de Grazalema.

De straat ligt op een hoger niveau dan de woning en kijkt uit over het dak, waardoor de waterspiegel al bij aankomst zichtbaar is en een belangrijk architecturaal element vormt. Vanaf de straat leiden trappen naar beneden naar de voordeur en de leefruimtes.

Op dat lagere niveau ontvouwt in de achtertuin een overloopzwembad dat zich uitstrekt over de volledige lengte van het overkragende dak. Het overloopzwembad kijkt uit op de golfbaan en beschikt over een ruime plage die de overgang vormt tussen het terras en het diepere zwemgedeelte. Door deze lineaire opbouw wordt het zwembad een verlengde van de architectuur. Technisch gezien vroeg het zwembadontwerp om een nauwkeurige uitwerking van de overlooprand, waterbalans en afwatering, zeker omdat terras, leefruimtes en zwembad zonder niveauverschillen op elkaar aansluiten.

Binnen is de plattegrond compact georganiseerd en wordt daglicht van bovenaf binnengebracht via meerdere dakopeningen. Deze openingen zorgen ervoor dat ook de meer gesloten delen van de woning natuurlijk worden verlicht, ondanks de sterk horizontale opzet van het gebouw. De lichtpunten zijn opgenomen in het dakvlak en maken deel uit van de globale dakopbouw met waterlaag. Daardoor dringt het licht gefilterd door tot in het interieur en blijft de aanwezigheid van het water op het dak voelbaar, zonder dat het dak zelf als verblijfsruimte wordt gebruikt. 

House in Sotogrande toont hoe water hier geen bijkomend element is, maar een volwaardige bouwkundige component. Zowel de dakwaterlaag als het zwembad dragen actief bij aan comfort, energiebeheersing en ruimtelijke samenhang.

Architectuur: Fran Silvestre Arquitectos
Fotografie: Fernando Guerra